Blog

Trompete Ruh Katan
Asi Caz Müzisyeni: Chet Baker

Blog
Trompete Ruh Katan Asi Caz Müzisyeni: Chet Baker

01.03.2018

Yazı: Haluk Damar
Illüstrasyon: Saydan Akşit

“James Dean, Frank Sinatra ve Bix Beiderbecke'nin bir araya gelmiş hali idi.”
Dave Gelly

1952 yılında Charlie Parker'ın birlikte çalma teklifi yaptığı an Chet Baker'ın kariyerinin zirve yaptığı andı. Çoğu caz dinleyicisi Chet Baker'ı kayıtlarından tanıma fırsat bulmuş olsa da, Baker'ın 1950 - 1955 yılları arasındaki canlı performansları bugün dahi caz tarihinin en çok övgü alan performanslarındandır.

1950 yılında Amerikan ordusuna dahil olan ve San Francisco şehrinde faaliyet gösteren "Sixth Army Band" isimli ordu bandosuna katılan Baker'ın caz janrına olan yolculuğu bu yıllarda tecrübe ettiği San Francisco şehrinin büyülü caz klüpleri ile başlar. Bir önceki ordu macerasında görev yeri Almanya'nın Berlin şehri olan Baker, bu sefer cazın en özel kentlerinden birisinin kucağına düşmüştür. Hele ki "Bebop" caz popüler olmaya başlamışken. Cazın Baker'ı, Baker'ın da cazı sevdiği aşikardır. Bu sebeple bir yıl sonra görevli olduğu ordu bandosundan bir caz müzisyeni olma hevesi ile ayrılır.

1951 yılında tenor saksafonun önemli isimlerinden Stan Getz ile çalmaya başlayan Baker, Getz'i gölgede bırakmaya başlar. Bu durum bir başka caz efsanesi Gerry Mulligan'ın dikkatini çeker. 50'li yılların başlarında müthiş bir üne sahip olan Gerry Mulligan Quaret'e dahil olan Baker, anında kendisini caz dünyasının merak edilen isimleri arasına sokar. Mulligan'ın bariton saksafonu ile Baker'ın trompeti arasındaki uyum ve mücadele muhteşemdir. Charlie Parker ve Dizzy Gillespie gibi aynı melodiyi çalmaktan kaçınan Mulligan ve Baker ikilisi, tamamen telepatik bir ilişki içerisindedir. Bu iki efsanevi caz müzisyeni de birbirlerinin neye gideceklerini önceden kestirebiliyordur. Bu da Mulligan ve Baker ikilisinin ahengini benzersiz kılan en önemli özelliktir.

Gerry Mulligan'ın uyuşturucu ile ilişkisi olduğu iddası ile tutkulanması sonucunda dağılan Gerry Mulligan Qartet sonrasında Chet Baker kendi grubunu oluşturmanın peşine düşer. Piyanoda Russ Freeman, basta Carson Smith, davulda Bill Evans Trio dan daha aşina olduğumuz Larry Bunker ile Chet Baker Quartet 1953 yılı başlarında stüdyoya girer. Chet Baker Quartet anında büyük bir üne kavuşur. Bu ünlerini ise canlı performanslarında sergiledikleri uyuma borçludurlar. Chet Baker kendi grubu ile çok daha ön plana çıkmaktadır. Kendisine eşilik eden müzisyenler ise Baker'ın sololarını destekler bir müzikaliteye evrilmektedirler. Bu uyumun sonucunda Chet Baker, inanılması güç de olsa Miles Davis'i geride bırakarak 1953 yılının en başarılı trompetçisi ünvanını kazanır.

Baker'ın bu popülaritesi elbette Hollywood'un da ilgisini çeker. 1955 yılı itibari ile Chet Baker sadece bir müzisyen değil, aynı zamanda bir aktördür. Ama Baker herşeyden önce bir müzisyendir. Hollywood'un kendisine teklif ettiği uzun soluklu kontratı reddederek tekrar sahnelere döner. 1955 - 1957 yılları arasında sergilediği performanslar ile Batı Yakası Cazının poster çocuğu durumuna gelir.

Baker 1957 yılı itibari ile eroin kullanmaya başlar. Ama 50'li yılların başından beri Chet Baker'ın yanıda olan müzisyen dostu Russ Freeman'a göre Baker, 1951 yılından beri uyuşturucu kullanmaktadır. Kendi kullandığı müzik aletlerini uyuşturucu ile takas etmeye başlar. 1960 yılında İtalyada uyuşturucu ile yakalanması sonucu bir yıl hapis yatar. İngiltere ve Batı Almanyadan uyuşturucu ile ilişkisi sebebi ile sınır dışı edilir. 1966 yılında bir kavga sırasında dudaklarına aldığı yaralar sonrasında trompetini çalamaz duruma gelince müziği bırakıp bir benzin istasyonunda çalışmaya başlar.

1970'li yılların başında müziğe geri döner. Baker, artık Avrupada yaşıyor, sadece özel performanslar için senede bir defa Amerikaya seyahat ediyordur. 1970 - 1985 arasındaki bu periyot caz eleştirmenlerince Baker'ın olgunluk dönemi olarak kabul edilir. Baker tam olarak bir stüdyo müzisyeni durumuna gelmiştir. Avrupanın ufak plak şirketlerinden sürekli olarak albümler yayımlamaktadır. Fakat ne yazık ki bu albümlerin hemen hemen hiçbiri geniş bir dinleyici kitlesi ile buluşmaz. Bu yıllar içerisinde Phil Markowitz, Philip Catherine ve Stan Getz ile birlikte sahne almaya devam eder. 1988 yılında Amsterdamda bir otel odasının balkonundan düşerek hayatını kaybeder.

Chet Baker, Batı Yakası cazının poster çocuğu olmasının yanında cazın en efsanevi trompetçileri arasındadır. Caz tarihinin en önemli sahne müzisyenlerinin başında gelmektedir. Miles Davis ile birlikte trompete ruh verebilen yegane kişidir. Aynı zamanda hem bir vokalist hem de bir aktördür. Kariyeri boyunca Miles Davis'in popülaritesini geçebilen tek trompet icracısıdır. Caz tarihine "Chet", "Playboys" ve "Chet Baker Sings" gibi üç caz standardı armağan etmiştir. Ama Chet Baker'ın kariyeri her zaman şöyle hatırlanmış ve hatırlanacaktır.

caz

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bizi Takip Edin
TR EN
Etkinlikleri etiketlere göre filtreleyin
15 EKİ PZT
-
16 EKİ SAL
1

18:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

17 EKİ ÇAR
3

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Shinya Fukumori Trio

Akbank Sanat

21:30

The Comet Is Coming

Babylon

18 EKİ PER
6

10:30

Liselerde Caz Özel Şişli Terakki Lisesi

Özel Şişli Terakki Lisesi

14:00

Liselerde Caz Kadıköy Anadolu Lisesi

Kadıköy Anadolu Lisesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

20:30

Till Brönner “The Good Life"

Uniq Hall (Maslak)

21:00

Ozan Musluoğlu Quintet

The Badau

21:30

Josef Leimberg And The Astral Progressions Ensemble

Babylon

19 EKİ CUM
7

10:00

Liselerde Caz Saint Benoît Fransız Lisesi

Saint Benoit Fransız Lisesi

13:30

Liselerde Caz Galatasaray Lisesi

Galatasaray Lisesi

16:00

Liselerde Caz Sainte-Pulchérie Fransız Lisesi

Sainte-Pulchérie Fransız Lisesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Rémi Panossian Trio

Akbank Sanat

20:30

Jehan Barbur feat. Fırat Tanış

Caddebostan Kültür Merkezi

21:30

Karl Hector & The Malcouns

Babylon

20 EKİ CMT
11

11:00

Bir Tabak Mondrian (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

12:30

Kandinsky Renk Dilimleri (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

15:00

Swing Kids / Çocuklar İçin Dans Atölyesi (Taksim)

Akbank Sanat

15:00

Kuzeye Gidenler

Soho House

15:30

Mini Mozaik Atölyesi (7 - 12 Yaş)

Akbank Sanat

17:00

Oyuncak Heykel Atölyesi (7 - 12 Yaş)

Akbank Sanat

18:00

Akşamüstü Caz: Sanat Deliorman & Uraz Kıvaner Duo

Akbank Sanat

18:00

Swing Jazz / Solo Caz Dans Atölyesi (Taksim)

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Harlem

19:00

Swing Jazz / Lindy Hop Dans Atölyesi (Taksim)

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Harlem

20:30

Mehmet Uluğ Gecesi: Aydın Esen Group & Can Kozlu

Babylon

20:30

Birsen Tezer Eastern Standards

Caddebostan Kültür Merkezi

21 EKİ PAZ
8

10:30

Cazlı Brunch / Moda Deniz Kulübü

Moda Deniz Kulübü

13:00

Erol Pekcan Anısına

Pera Palace

15:00

Swing Kids / Çocuklar İçin Dans Atölyesi (Kadıköy)

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Savoy

16:00

Jazz Tap Atölyesi

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Savoy

17:00

Swing Jazz / Solo Caz Dans Atölyesi (Kadıköy)

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Savoy

18:00

Avishai Cohen Quartet

Cemal Reşit Rey Konser Salonu

18:00

Swing Jazz / Lindy Hop Dans Atölyesi (Kadıköy)

Istanbul Lindy Hoppers' Stüdyo Savoy

20:30

The Bad Plus

Cemal Reşit Rey Konser Salonu

22 EKİ PZT
4

13:15

Liselerde Caz Özel Enka Lisesi

Özel Enka Lisesi

15:45

Liselerde Caz İstanbul Amerikan Robert Lisesi

İstanbul Amerikan Robert Lisesi

19:00

Koffi Kwahulé: Caz Müziği, Tiyatro İçin Bir İlham Kaynağı

Fransız Kültür Merkezi

20:30

Tarkovsky Quartet

Zorlu PSM, Drama Sahnesi

23 EKİ SAL
5

10:00

Liselerde Caz Özel Alman Lisesi

Özel Alman Lisesi

13:00

Liselerde Caz Avusturya Lisesi

Avusturya Lisesi

18:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

21:00

Jamie Cullum

Volkswagen Arena

21:30

Nubya Garcia

Babylon

24 EKİ ÇAR
5

17:00

Avrupa Caz Tarihi

Gabbro Swissotel

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Konstrukt

Akbank Sanat

20:00

Woody Black 4

Summart Sanat Merkezi

21:30

Omer Avital Qantar

Babylon

25 EKİ PER
4

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Can Çankaya & Kağan Yıldız

Akbank Sanat

21:00

Ceyl'an Ertem - Akustik

Moda Sahnesi

21:30

Ezra Collective

Babylon

26 EKİ CUM
4

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

21:30

Bixiga 70

Babylon

22:00

Islandman & Guests

Moda Sahnesi

22:30

Caloé

Nardis

27 EKİ CMT
8

Çocuklar İçin Yaratıcı Dans Dersleri

Akbank Sanat

11:00

Kendi Çantamı Tasarlıyorum (6-14 Yaş)

Akbank Sanat

13:00

Rengarenk Kupalar (6-14 Yaş)

Akbank Sanat

14:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

15:30

Eller Kollar Artık Hepsi Heykeller (9-12 Yaş)

Akbank Sanat

17:00

Tai Chi ChuanEce Dündar Alp

Akbank Sanat

17:00

Ailece Mozaik

Akbank Sanat

18:00

Akşamüstü Caz: Newpel

Gabbro Swissotel

28 EKİ PAZ
1

10:30

Cazlı Brunch / Bizim Tepe

Bizim Tepe, Tepe Majeur

29 EKİ PZT
-
30 EKİ SAL
3

11:00

Dom Roberto

Akbank Sanat

18:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

20:30

Vesaire

Akbank Sanat

31 EKİ ÇAR
4

11:00

Pinokyo

Akbank Sanat

14:30

Çinden 6 Kısa Animasyon Film

Akbank Sanat

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

20:30

Büyülü Ağaç

Akbank Sanat

01 KAS PER
3

11:00

Soğuktan Korkmayan Tek Kuş

Akbank Sanat

14:30

Çinden 6 Kısa Animasyon Film

Akbank Sanat

20:30

Sirkülasyon Tarihi

Akbank Sanat

02 KAS CUM
2

11:00

Çöp Canavarı

Akbank Sanat

20:30

Sihirli Lamba

Akbank Sanat

03 KAS CMT
5

11:00

Bir Tabak Mondrian (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

12:30

Kandinsky Renk Dilimleri (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

15:30

Mini Mozaik Atölyesi (7 - 12 Yaş)

Akbank Sanat

17:00

Oyuncak Heykel Atölyesi (7 - 12 Yaş)

Akbank Sanat

20:30

Zamanın Oyunu

Akbank Sanat

04 KAS PAZ
-

Etkinliği takviminize ekleyin

E-Bülten'e üye olun