Blog

90. Yaşında
“Cannonball” Adderley

Blog
90. Yaşında “Cannonball” Adderley

27.09.2018

Yazı: Leyla Aksu

Dünyaca tanınmış caz müzisyeni ve janrın en çok ses getiren destekçilerinden olan efsanevi alto saksafoncu “Cannonball” Adderley, 1950’li yıllarda, New York caz sahnesinde janrın tarihinde iz bırakmış, destan olmuş bir akşamda ünlendi. Hard bop ile füzyon stillerinin arasında kendi yolunu bulan ve müziği kadar karizmatik kişiliği ve konuşkanlığıyla da tanınan sanatçı, kariyeri boyunca hatırı sayılır birçok işbirliğine imza atarak birbirinden önemli albümlerde boy gösterdi ve oldukça da geniş bir dinleyici kitlesiyle flört etti. 1975 yılında kaybettiğimiz Adderley şimdi 90 yaşında.  Sanatçının 90 yaşı nedeniyle kariyerine retrospektif bir bakış sunuyoruz.

Efsanevi saksafoncu, Julian Edwin Adderley olarak 15 Eylül 1928 yılında Florida eyaletinde, oldukça müzikal bir ailenin içerisinde dünyaya geldi. Erkek kardeşi ve hayat boyu işbirlikçisi olan kornet sanatçısı ve besteci Nat Adderley, kariyerinin büyük bir kısmında yanı başında yer alsa da sanatçı genç yaşta, bir yandan lisede bando direktörü olarak çalışırken, hızlı bir şekilde kendi adını duyurmaya başladı. Hızlı, eğlenceli çalışı ve keyifli performanslarıyla da yerli caz sahnesini aştı.

Benny Carter, Charlie Parker ve kendisinin “benim için tüm zamanların en büyüğü ve en sevdiğim caz felsefecisi” olarak tanımladığı Duke Ellington gibilerinden ilham alan Adderley, ünlü lakabını ise iri cüssesi ve durmak bilmeyen yeme alışkanlığından dolayı oldukça erken yaşlarda edindi. “Eskiden, okula gittiğim zamanlarda olabilecek her şeyi yerdim, o yüzden çocuklar da bana ‘Cannibal’ (yamyam) derdi. Yetişkinler bu bağlantıyı anlayamadı” böylelikle de isim ağızda yuvarlana yuvarlana sonunda “Cannonball”a dönüştü.

1955 yılında yüksek lisans eğitimi alma gerekçesiyle New York’a taşınan Adderley kardeşler, her şeyi değiştirecek bir gecede kendilerini Greenwich Village’daki Cafe Bohemia’da buldular. O akşam sahne alacak basçı Oscar Pettiford’un grubundaki saksafoncu gecikince, biraz isteksiz bir şekilde olabilecek en zor ve hızlı parça “I’ll Remember April”ı çalmak üzere Adderley sahneye çağrıldı. Profesyonelliği ve hüneriyle seyircileri kalbinden yakaladı. Hemen o gece, aynı sahnede kendine kalıcı bir yer edindi ve “New Bird” ünvanını kazanarak bir de plak şirketiyle anlaşma imzaladı. Kendisi ise “o noktadan sonra, artık teyit edilmiş bir caz müzisyeni oldum” dedi.

Adderley bu unutulmaz geceden sonra tam zamanlı olarak caza yöneldi ve kendi beşlisini kurdu; grup ile 1957’de bir süreliğine yollarını ayırdıklarında Miles Davis’in efsanevi grubunda, John Coltrane ve Bill Evans gibi müzisyenlerin yanında yer aldı. Davis “Cannonball’ın blues köklü alto saksafonunun, Trane’in armonik çalış şekli ve daha serbest formlu yaklaşımı karşısında yeni bir hissiyat yaratacağını hissettim” diyordu. Some Kind of Blue ve Milestones albümlerinde yer alan Adderley’in de Davis ile çalışırken yaklaşımı değişti; onu “tekniğe daha az sarmış” bir hale getirdi. Davis de Adderley’in 1958 tarihli solo çıkarması Somethin’ Else’te konuk olarak boy gösterdi.

1959 yılında, Down Beat dergisinin “Yeni Yıldız” ödülünü kazandıktan sonra Adderley’in beşlisi yeniden bir araya geldi ve “This Here” parçasıyla hemen başarıyı yakaladı. Riverdale yılları olarak bilinen bu dönemden 1963 yılına kadar bir arada kalan grup, oluşturdukları sound’da bop’ı soul ve funk ile bir arada sunarken, bir yandan da dinleyici kitlesini “Mercy, Mercy, Mercy,” Nat Adderley’den gelen “Work Song” ve “Jive Samba” gibi birbiri ardına gelen sürpriz hit şarkılarla genişletti.

Beşlinin deneyselliği, avant-garde ve elektronik unsurlarla Afrika ritimlerine kadar genişlediği sıralarda da Adderley, Capitol plak şirketiyle anlaştı. Caz için sıkça mikrofon karşısına çıkarak televizyon ve filmlerde yer alan, seminerler veren sanatçı, kendine has, eğlenceli stiliyle de seyircisini her zaman bilgilendiriyordu: “Bu onlara müzikal açıdan söyleyeceklerinizle daha yakın bir ilişki kurmalarını sağlıyor ve bunun sağlıklı olduğunu düşünüyorum. Bazıları gidip kornolarının arkasında saklanıyor. Bense benimkinin arkasına saklanmak dışında olabilecek her şeyi yapıyorum…”

 “Geçmiş olmadan gelecek yoktur ve cazın nereden geldiğini anlamayan hiç kimsenin onun nereye gittiğini göstermeye çalışmaya da hakkı yoktur” diyerek bilgi birikiminin altını çizen “Cannonball,” aynı zamanda Walter Booker, Wes Montgomery, Chuck Mangione ve Nancy Wilson gibi isimleri gözüne kestirerek yeni yetenekler keşfetmeye de yatkındı. Adderley’in diğer işbirlikçileri arasında ise Oscar Peterson, Art Blakey, Sergio Mendes, Dinah Washington ve Sarah Vaughan gibi isimler yer alıyor.

“Cannonball” Adderley, “Big Man” adlı folk müzikalini kaydettiği sıralarda, 1975 yılında hayatını kaybetti. John Henry’nin hayatını anlatan bu müzikal, daha sonraki yıllarda Adderley’nin kardeşi tarafından tamamlandı. Kendinden de büyük kişiliği ve yeteneğiyle Adderley, ölümünden bir yıl sonra da Down Beat’in Jazz Hall of Fame’ine alındı.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bizi Takip Edin
TR EN
Etkinlikleri etiketlere göre filtreleyin
15 NİS PZT
2

12:30

Bir Tabak Mondrian (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Celal Bayar Üniversitesi

16 NİS SAL
5

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

09:00

Vinyasa Yoga

Akbank Sanat

09:30

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

İzmir Ekonomi Üniversitesi

18:30

“Yeni Medya ve Para”

Akbank Sanat

18:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

17 NİS ÇAR
4

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

10:30

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Dokuz Eylül Üniversitesi (Güzel Sanatlar Fakültesi)

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Kanal - Kanał

Akbank Sanat

18 NİS PER
6

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

09:00

Vinyasa Yoga

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Ege Üniversitesi

15:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Mersin Üniversitesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Mermer Adam - Człowiek z marmuru

Akbank Sanat

19 NİS CUM
16

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

Gazi Üniversitesi

Gazi Üniversitesi

11:00

Everything

Gazi Üniversitesi

11:00

City Everywhere

Gazi Üniversitesi

11:00

Kitty Ai

Gazi Üniversitesi

12:30

Bilkent Üniversitesi

Bilkent Üniversitesi

12:30

Everything

Bilkent Üniversitesi

12:30

City Everywhere

Bilkent Üniversitesi

12:30

Kitty Ai

Bilkent Üniversitesi

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü

14:00

Gazi Üniversitesi

Gazi Üniversitesi

14:00

Everything

Gazi Üniversitesi

14:00

City Everywhere

Gazi Üniversitesi

14:00

Kitty Ai

Gazi Üniversitesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

19:00

Demir Adam - Człowiek z żelaza

Akbank Sanat

20 NİS CMT
10

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

Çocuklar İçin Yaratıcı Dans Dersleri

Akbank Sanat

11:00

Miniklere Baskı Resim Atölyesi (5-8 yaş)

Akbank Sanat

11:30

Akbank Çocuk Tiyatrosu / Goril

Akbank Sanat

12:00

Çocuklar İçin Yaratıcı Dans Dersleri

Akbank Sanat

12:30

Oyuncak Heykel Atölyesi (7 - 12 Yaş)

Akbank Sanat

13:00

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

14:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

15:00

Vaatler Ülkesi - Ziemia Obiecana

Akbank Sanat

19:00

Ersinhan Ersin (Marshmallow Laser Feast)

Akbank Sanat

21 NİS PAZ
-
22 NİS PZT
2

11:00

Louise Frankenhuis

Akbank Sanat

13:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Kocaeli Üniversitesi

23 NİS SAL
1

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

24 NİS ÇAR
5

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

Louise Frankenhuis

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Sakarya Üniversitesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

20:00

Lorenzo De Finti Quartet“Love Unknown”

Akbank Sanat

25 NİS PER
11

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

TRT Belgesel Günleri Uçan Adam

Akbank Sanat

11:00

Louise Frankenhuis

Akbank Sanat

11:40

TRT Belgesel Günleri Toprağın Kadınları

Akbank Sanat

12:15

TRT Belgesel Günleri Bir Gün Kala

Akbank Sanat

12:30

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi

14:00

TRT Belgesel Günleri Karanlıktan Aydınlığa

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Bülent Ecevit Üniversitesi

14:35

TRT Belgesel Günleri Uzun Yolculuk

Akbank Sanat

18:30

"İmgeler ve Halleri"

Akbank Sanat

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

26 NİS CUM
11

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

TRT Belgesel Günleri I Grew Up As You Slept

Akbank Sanat

11:00

Louise Frankenhuis

Akbank Sanat

12:10

TRT Belgesel Günleri Fırıncı Astronom

Akbank Sanat

14:00

TRT Belgesel Günleri America With Minarets

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Kastamonu Üniversitesi

15:40

TRT Belgesel Günleri A Donkey Called Gerenimo

Akbank Sanat

17:25

TRT Belgesel Günleri Dişçinin Korkusu

Akbank Sanat

18:30

Andreas .muk. Heider "Yeni Medya Enstalasyonlarında Hareket Algılama ve Oyun Konsolu Uygulamaları"

Akbank Sanat

18:55

TRT Belgesel Günleri Sinemalı Düğünler

Akbank Sanat

20:00

Kedi Kedi

Akbank Sanat

27 NİS CMT
9

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

Louise Frankenhuis

Akbank Sanat

11:00

Kandinsky Renk Dilimleri (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

11:30

Akbank Çocuk Tiyatrosu / Goril

Akbank Sanat

12:30

Bir Tabak Mondrian (6- 12 Yaş)

Akbank Sanat

14:00

TRT Belgesel Günleri Andrea Motis The Silent Trumpet

Akbank Sanat

15:45

TRT Belgesel Günleri The Interpreters

Akbank Sanat

17:25

TRT Belgesel Günleri Küllerinden Güle Dön

Akbank Sanat

18:10

TRT Belgesel Günleri We Could Be Heroes

Akbank Sanat

28 NİS PAZ
-
29 NİS PZT
-
30 NİS SAL
10

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

09:00

Vinyasa Yoga

Akbank Sanat

14:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Kayseri Erciyes Üniversitesi

14:30

Sakarya Üniversitesi

Sakarya Üniversitesi

14:30

Everything

Sakarya Üniversitesi

14:30

City Everywhere

Sakarya Üniversitesi

14:30

Kitty Ai

Sakarya Üniversitesi

18:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Kayseri Erciyes Üniversitesi

18:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

20:00

Uluslararası Caz Günü Konserleri

Akbank Sanat

01 MAY ÇAR
1

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

02 MAY PER
4

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

10:00

Vinyasa Yoga

Akbank Sanat

12:00

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

İstanbul Kültür Üniversitesi

18:30

Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

03 MAY CUM
4

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

09:30

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Adana Çukurova Üniversitesi

13:30

15. Akbank Kısa Film Festivali - Ödüllü Filmler Üniversitelerde

Adana Çukurova Üniversitesi

18:30

Ozan Türkkan "Dijital Medya'da Açık Kaynak"

Akbank Sanat

04 MAY CMT
10

Sergi İnsanın Yeni Gündemi

Akbank Sanat

11:00

Çocuklar İçin Yaratıcı Dans Dersleri

Akbank Sanat

11:00

Rengarenk Kupalar (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

11:30

Akbank Çocuk Tiyatrosu / Goril

Akbank Sanat

12:00

Çocuklar İçin Yaratıcı Dans Dersleri

Akbank Sanat

13:00

Kendi Çantamı Tasarlıyorum (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

14:30

Aerial Dans

Akbank Sanat

15:30

Mobil Heykel Atölyesi(8-12 yaş)

Akbank Sanat

17:00

Tai Chi ChuanEce Dündaralp

Akbank Sanat

17:30

Ailece Mozaik(4-12 yaş)

Akbank Sanat

05 MAY PAZ
-

Etkinliği takviminize ekleyin

E-Bülten'e üye olun