Blog

Daldan Dala: Sanatta Abramović Dalgası

Blog
Daldan Dala: Sanatta Abramović Dalgası

06.02.2020

Yazı: Leyla Aksu
İllüstrasyon: Saydan Akşit

Performans sanatının öncüsü, savaşçısı, rahibesi, büyük annesi... Birçok isimle anılan Marina Abramović, 50 yılı aşkın kariyerinde performansı sanatın ücra köşelerinden alarak popüler kültürün göbeğine taşıdı. 1970’lerden bu yana, vücudu temel ortamı olarak konumlandıran beden sanatı geleneğinde icrasını sürdüren Abramović, gittikçe yalınlaşan bir dille sanat ile seyirci arasındaki ayırımı kırmaya, dayanıklılığını sınamaya devam ediyor. Ay sonunda retrospektif sergisi Akış/Flux ve Türkiye’den performans sanatçılarına yaptığı açık çağrı ile Sakıp Sabancı Müzesi ve Akbank Sanat’ın İstanbul’da ağırlayacağı Abramović’in sanat dünyasının farklı kolları üzerindeki etkisine kısaca göz atıyoruz.

Belgrad’da güzel sanatlar öğrencisi olarak çalışmalarına başlayan Abramović, ilk olarak 1960’ların sonuna doğru performansa yöneldi. Kökleri Fütürizm ve Dada’ya uzanan, 50’li ve 60’lı yıllarda Joseph Beuys gibi isimler ve Fluxus sanatçılarıyla gelişen performans sanatı, zaman bazlı, kendine özgü kuralları olan gerçek ve geçici deneyimler yaratmaya odaklanıyor. Kendini altı saat boyunca galeridekilerin ellerine bıraktığı Rhythm 0’dan (1974) halk şarkılarını söylerken dört gün boyunca kanlı inek kemikleri temizlediği, Venedik’ten ödülle dönen Balkan Baroque’a (1997), Abramović’in bedenini sürekli olarak türlü riske tabi tutması, zihin ile bedenin sınırlarını araştırması ve zamanın olabilecek en basit hareketler üzerindeki etkisini gözler önüne sermesi birçok farklı dala izini bıraktı.

Sanatçının hemen ardından gelen Shirin Neshat ve Tania Bruguera gibi işlerinde bedeni ön plana çıkaran yakın dönem akranları ile yeni kuşak sanatçılarından Amanda Coogan ve Melati Suryodarmo gibi onlarca öğrencisi ve iş birlikçisi bulunuyor. Abramović’in 2010’da MoMA’da (New York) gerçekleşen retrospektifi The Artist is Present’ın müzenin performans sanatına adanmış en büyük sergisi olması ve ziyaretçi rekorlarını kırmasıyla da bu yeni dalga yalnızca sanatçılar arasında değil, sanatseverler ve sanata erişim sağlayan kurumlar nezdinde de görünürlük kazandı.

Projelerini en baştan itibaren kamerayla belgelemesiyle sanatta film kullanımının da öncülerinden olan Abramović’in zamanı ele alışı ve performanslarında sağladığı uç koşullar da birçok yönetmene ilham verdi. Onu esin kaynaklarından biri olarak sayanların arasında Matthew Barney ve Ragnar Kjartansson gibi video sanatçıları ve sıkça beraber çalıştığı yönetmen Matthu Placek yer alırken, Abramović’in bu kulvardaki varlığı, müzik klipleriyle tanıdığımız Nabil, kısa metrajlarına ilham verdiği Jun Diaz ve beraber birçok projeye atıldığı ortağı James Franco’nun çalışmalarında da görülebiliyor.

Yakın dönemde müziğe olan ilgisini de arttıran Abramović, Igor Levit ile beraber düzenlediği “Goldberg” (2015) Bach dinletileriyle özel bir dinleme deneyimini seyircilerle buluşturdu. Kendisine ilham olan divaya adadığı The Seven Deaths of Maria Callas operası ise bu yıl görücüye çıkıyor. Pop müziğin performans sanatıyla buluşması Abramović’ten öncesine dayanıyor tabii, ancak geçtiğimiz yıllarda sanatçının pop dünyasındaki etkisi de yeni bir boyuta ulaştı: Abramović’ten etkilenen Djrum veya MNDR gibi daha deneysel sanatçıların yanı sıra, “Picasso Baby” (2013) klibi için Jay-Z’nin gerçekleştirdiği altı saatlik performans Abramović’in The Artist is Present’ını uyarladı. Sanatçıyı başlıca ilham kaynakları arasında gösteren Lady Gaga ise Abramović metodunun en tanınmış öğrencilerinden oldu. Elbette sonuncu fakat bir o kadar da önemli olarak, sanatçının uzun dönem iş birlikçisi, yakın arkadaşı ve cenazesinde şarkı söylemesini vasiyet ettiği Anohni (Antony & the Johnsons) var.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bizi Takip Edin
TR EN
Etkinlikleri etiketlere göre filtreleyin
17 ŞUB PZT
-
18 ŞUB SAL
6

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

14:30

Film Avalokiteshvara

Akbank Sanat

14:30

Film Değişen Ekonomi içinde Sanatın, Bilim ve Maneviyatla Buluşması konferansında Marina Abramović

Akbank Sanat

18:30

Film Çığlık

Akbank Sanat

18:30

Dans Aerial Dans

Akbank Sanat

20:30

Konser Akbank Caz 30. Yıl Konserleri Emin Fındıkoğlu +12

Sainte-Pulchérie Fransız Lisesi

19 ŞUB ÇAR
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

18:30

Seminer Adli Mimarlık ile Günümüz Sanatı

Akbank Sanat

20 ŞUB PER
2

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

21 ŞUB CUM
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:00

Seminer Kentlerde Katılımcı Kültürel Planlama

Açık Diyalog İstanbul

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

22 ŞUB CMT
8

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Çocuk Ailece Mozaik(4-12 yaş)

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Çocuklar için Yaratıcı Dans Dersleri (4-6 yaş)

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Eller Kollar Artık Hepsi Heykeller (9-12 Yaş)

Akbank Sanat

15:00

Film Dikişler / Šavovi

Akbank Sanat

15:00

Seminer Sanat ve Aktivizm

Akbank Sanat

18:30

Film Avalokiteshvara

Akbank Sanat

18:30

Film Değişen Ekonomi içinde Sanatın, Bilim ve Maneviyatla Buluşması konferansında Marina Abramović

Akbank Sanat

23 ŞUB PAZ
-
24 ŞUB PZT
-
25 ŞUB SAL
4

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

14:30

Film Avalokiteshvara

Akbank Sanat

14:30

Film Tehlikeli Oyunlar

Akbank Sanat

18:30

Dans Aerial Dans

Akbank Sanat

26 ŞUB ÇAR
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

20:00

Konser Akbank Caz 30. Yıl Konserleri Kari Ikonen Trio

Akbank Sanat

27 ŞUB PER
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

18:30

Seminer Fenomenolojik Bir Sorun Olarak Kriz: Anlam, Eylem ve Olay

Akbank Sanat

28 ŞUB CUM
2

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

29 ŞUB CMT
9

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Çocuk Rengarenk Kupalar (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Çocuklar için Yaratıcı Dans Dersleri (4-6 yaş)

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Kendi Çantamı Tasarlıyorum (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

14:30

Çocuk Yıldız Sanatları (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

15:00

Film Güney Rüzgarı / Južni Vetar

Akbank Sanat

16:00

Çocuk Yaratıcılık Çocuk Oyuncağı (6-10 Yaş)

Akbank Sanat

18:00

Sergi Turu Marina Abramović + MAI Akış / Flux Billy Zhao ile Sergi Turu / Bellek

Akbank Sanat

18:30

Film Çığlık

Akbank Sanat

01 MAR PAZ
-
02 MAR PZT
1

11:00

Dans Evangelos Poulinas

Akbank Sanat

03 MAR SAL
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Dans Evangelos Poulinas

Akbank Sanat

18:30

Dans Aerial Dans

Akbank Sanat

04 MAR ÇAR
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Dans Evangelos Poulinas

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

05 MAR PER
3

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Dans Evangelos Poulinas

Akbank Sanat

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

06 MAR CUM
4

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:00

Dans Evangelos Poulinas

Akbank Sanat

18:00

Seminer Uluslararası Proje Yönetimi I

Açık Diyalog İstanbul

18:30

Dans Yetişkinler İçin Dans Dersleri

Akbank Sanat

07 MAR CMT
8

Sergi Marina Abramović + MAI Akış / Flux

Akbank Sanat

11:30

Çocuk Yıldız Sanatları (6-12 Yaş)

Akbank Sanat

11:30

Çocuk Fırtına Çocuk

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Çocuklar için Yaratıcı Dans Dersleri (4-6 yaş)

Akbank Sanat

13:00

Çocuk Yaratıcılık Çocuk Oyuncağı (6-10 Yaş)

Akbank Sanat

14:30

Film Sanatçı Aramızda

Akbank Sanat

15:00

Seminer Uluslararası Proje Yönetimi II

Akbank Sanat

18:00

Sergi Turu Marina Abramović + MAI Akış / Flux Billy Zhao ile Sergi Turu / Bellek

Akbank Sanat

08 MAR PAZ
1

17:00

Konser Caz Odada: Deniz Taşar

Kitap Koala

Etkinliği takviminize ekleyin

E-Bülten'e üye olun