Blog

Sinemanın Çok Yönlü Sanatçısı
Ercan Kesal

Blog
Sinemanın Çok Yönlü Sanatçısı Ercan Kesal

06.03.2019

Röportaj: Sasha Demir
Illustrasyon: Saydan Akşit

15. Akbank Kısa Film Festivali’nin bu yılki Ulusal Yarışma bölümü jürisinde yer alan ve festival kapsamında bir de “Senaryo Yazarken” adlı söyleşi gerçekleştirecek olan oyuncu, yazar ve yönetmen Ercan Kesal ile hekimlikten sinemaya geçişini, yazdığı kitapları, gerçekleştirdiği projeleri ve sinema yolculuğu üzerine sohbet ettik.

Sizi farklı disiplinlerden gelen renkli kariyerinizle tanıyoruz. Tıp fakültesi sonrası uzun yıllar hekimlik yaptınız, daha sonra sinemada yönetmenlik hayaliyle yola çıktınız, ardından oyunculuk, yazarlık, senaristlik, yönetmenlik ve hatta belediye başkanı adaylığı… Sanki birkaç insan tek bir bedende yaşıyor gibi. Bu kadar farklı alanı nasıl bir uyum içinde yaşıyorsunuz, işiniz/işleriniz hayatınıza nasıl yansıyor?

Birbirinin önünü kesen değil, birbirini besleyen işler. Kitaplarımı okurken bir yandan yeni senaryom için notlar alıyorum. Set ise tam bir atölyedir benim için. Oynayacağım bir filme hazırlanırken oyuncu yönetiminin de üzerinden geçiyorum. Yazarken de bir yandan çekiyorum aslında. Tüm yapıp ettiğim işler eninde sonunda okuduğum, deneyimlediğim, gözlediğim şeylerin yeniden icadından başka bir şey değil. Yaşamak da bu değil mi zaten.

Hedefinizde oyunculuk olmadığı halde ilk filminiz, çok sayıda oyuncunun birlikte çalışmak istediği yönetmen Nuri Bilge Ceylan’ın Uzak filmi oldu. Daha sonraki filmlerinde Ceylan’ın senaryo aşamasında da bulundunuz. Metin Erksan’la sohbetleriniz üzerine bir kitap yazdınız. Oyunculuk ve yazarlık alanında karşılaştığınız başka hangi isimler oldu sizi etkileyen ve sinema anlayışınıza nasıl bir katkısı oldu?

Hiç bir tesadüf tek başına ve sadece tesadüf denilemeyecek kadar anlamsız değildir. Her şeyin bir sebebi ve vakti vardır. Sinema, hayatım boyunca tutkuyla içinde yer almaya çalıştığım bir alemdi. Eninde sonunda başıma gelecekti bunlar. Kesin olan şu ki, edebiyat çok belirleyici oldu seçimlerimde. Refik Halit, Kemal Tahir, Sait Faik, Vüsa’t O. Bener, Çehov, Cemil Meriç, Turgut Uyar... Onların ahvadı olmak istedim. Kuşkusuz talihli bir insanım. İyi yönetmenlerle, iyi yazarlarla, iyi oyuncularla karşılaştım. Dinledim, konuştum, tartıştım ve  öğrendim. Nuri Bilge senarist ve oyuncu kimliğimin açığa çıkmasında önemli köşe taşlarından biri oldu. Erksan ise benim kütüphanemdi. Bilimsel bilginin ne demek olduğunu ondan öğrendim. Tayfun Pirselimoğlu edebiyat ve sinemasını hayranlıkla izlediğim bir dostumdur. Söylediklerini çok önemserim. Yazma sürecimde en yakınımdaki isim ise editörüm Tanıl Bora’dır.

Bildiğimiz kadarıyla 10. kitabınızı yazmaya başladınız. Hikayelerinizi, şiirlerinizi, sohbetlerinizi kaleme aldığınız kitaplarınızı filmlere dönüştürmek gibi bir istek duyuyor musunuz? Çok okumak dışında yazarlığınızı besleyen kanallar neler?

Hikayelerim senaryolarımın temel kaynağıdır zaten. Birebir senaryolaştırmasam da her seferinde dönüp baktığım metinler aynı dünyanın parçaları. Peri Gazozu’nda örneğin yüze yakın sinopsis vardır. Ama sinema çoğu zaman hikayenin kendisi değil de onun içinde bir yerde gizli durur ve sizin onu fark etmenizi bekler. Çok okumak, gözlemlemek, dinlemek; daha doğrusu çok yaşamaktır aslolan. Farkındalığınızı kaybetmeden, duyarlı, hassas ve samimiyetle yaşamak. Başka türlü beslenemezsiniz.

Fındıktan Sonra adlı belgesel filminizle sizi ilk kez yönetmen koltuğunda gördük. Uzun yıllardır aklınızda olan yönetmenliğiniz sizce reelde nasıldı? Kafanızdaki yönetmen anlayışıyla bu filmin yönetmeni arasında bir fark var mı?

Belgeseli çekmeye karar verdiğim günlerde ilk uzun metrajlı filmim olan Nasipse Adayız’ın çekimlerine hazırlanıyordum. Kamerayla, sesle, mekanlarla fazlasıyla hemhal olmuştum zaten. Bu yüzden bazen ikisini içiçe çektiğimi düşünüyorum. Birbiriyle karışmış gibiler. Ama zaten tüm yönetmenlerin hayatları boyunca tek ve büyük bir filmi çektiklerini ya da onu tamamlamaya çalıştıklarını zannediyorum.

15. Akbank Kısa Film Festivali’nin bu yıl ulusal bölümünde jürisiniz. Bir filmi seçerken elbette ki pek çok kriter devreye giriyordur ancak daha önceki deneyimlerinizden yola çıkarak bir filmi okurken nelere dikkat edersiniz? Genel izleyici olarak neler ilginizi çeker? Daha önce görmediğiniz, duymadığınız yeni bir şey söyleyen filmlerle karşılaşıyor musunuz bu aralar?

Yeni şeyler söylemesi önemli. Eski film olmamalı. Tekrara düşmemeli. Klişelerden uzak durmalı. Yaratıcı, şaşırtıcı ve zeki olmalı. Bir yandan da dürüst ve samimi. Seyirciyi avlamaya çalışmayan, onunla pazarlık yapmayan, onun beğenisine esir düşmemiş bir film olmalı, cesur olmalı.  Romen, Macar ve Rus sinemasından şaşırtıcı filmlerle karşılaşıyorum.

Bu yıl aynı zamanda Akbank Kısa Film Festivali’nde “Senaryo Yazarken” adlı söyleşiniz de olacak. Bize genel hatlarıyla neler anlatacaksınız? Sizi bir filmi yazmaya sürükleyen hissiniz nedir, senaryo yazarken nelerin peşinden gidersiniz?

Hikayenin değil de fikrin peşinden giderim. O hep cebimde duran, hiç unutmadığım ve bana hep kılavuzluk edecek olan şeydir: Fikir. Ondan asla vazgeçmem. İşin geri kalanı tekniktir çoğunlukla. Kahramanlarınızı derinleştirir, konuşturur, hikayenizi de anlatırsınız. Ama geride kalacak olan tek şey sizin derdinizdir. Seyirciyi sürükleyecek olan ve film bittiğinde içinde duran şey de odur. Sinema o küçücük ve çok etkileyici fikirdir. İyi, şaşırtıcı ve sarsıcı bir fikriniz yoksa ne yazsanız boş!

Son olarak, kısa hikayeler yazan biri olarak kısa film alanına nasıl bakıyorsunuz? Çeşitli saptamalar olmasına rağmen hala daha ortak bir tanımı ya belirleyici sınırları olmayan kısa film sizce nedir ve nasıl olmalıdır?

Kısa filmler, yönetmenin kumaşını hissettiğiniz ve ona dair kehanetlerde bulunmanıza vesile olan yolculuklardır. Kısa ama çok güçlü bir yolculuktur. Bir hikayeyi eninde sonunda anlatabilme becerisidir. Başkalarından ayrılan özelliğidir. Farkındalığıdır. Oyuncu yönetimidir. Kamerasının açısı, resim yapma becerisi, dünyayı algılayışı... Hepsi kısa filmde tezahür eder. Faş olur. Bu yüzden çok kıymetli bir ayraçtır. Turnusol kağıdıdır.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Bizi Takip Edin
TR EN
Etkinlikleri etiketlere göre filtreleyin
06 MAY PZT
1

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Orta Doğu Teknik Üniversitesi

07 MAY SAL
3

13:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Başkent Üniversitesi

19:00

Film Yükseklerde ve Derinlerde

Akbank Sanat

08 MAY ÇAR
2

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Fırat Üniversitesi

18:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Bilkent Üniversitesi

09 MAY PER
2

11:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Anadolu Üniversitesi

18:00

Söyleşi Koray Birand'ın Gözünden Oyun Teknolojilerinin Sanatsal Kullanımı

Akbank Sanat

10 MAY CUM
2

18:00

Seminer 1 Duvar 10 Nesne 100 Hikaye

Çevirimiçi Platform – Zoom

19:00

Konser Nehir Özzengin "Klasikten Caza”

Akbank Sanat

11 MAY CMT
7

10:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış (Gaziantep - 1. Grup)

İslahiye Fen Lisesi "Güzel Yarınlar Hareketi Tırı”

11:30

Çocuk Ne Olacağım Ben

Akbank Sanat

12:00

Çocuk Sanat Buluşturur: Karışık Medya Kolaj (5-8 yaş)

Akbank Sanat

13:30

Çocuk Sanat Şekillendirir: Heykel Bahçesi (7-12 yaş)

Akbank Sanat

14:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış (Gaziantep - 2. Grup)

İslahiye Fen Lisesi "Güzel Yarınlar Hareketi Tırı”

15:00

Atölye Duygusal Oyun Tasarımı: Anlamlı Tercihlerle Çıkılan Duygusal Yolculuklar

Akbank Sanat

15:00

Atölye Michael Chekhov Oyunculuk Tekniği

Akbank Sanat

12 MAY PAZ
2

10:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış (Gaziantep - 1. Grup)

İslahiye Fen Lisesi "Güzel Yarınlar Hareketi Tırı”

13:30

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış (Gaziantep - 2. Grup)

İslahiye Fen Lisesi "Güzel Yarınlar Hareketi Tırı”

13 MAY PZT
2

18:00

Seminer Sanat Koleksiyonerliği ve Varlık Yönetimi: Gelişimi ve Yeni Akımlar

Çevirimiçi Platform – Zoom

20:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış

Çevirimiçi Platform – Zoom

14 MAY SAL
4

13:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Okan Üniversitesi

19:00

Film Hava Tükeniyor

Akbank Sanat

20:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış

Çevirimiçi Platform – Zoom

20:30

Dans Rüzgarın Savurdukları

Akbank Sanat

15 MAY ÇAR
3

15:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Bitlis Eren Üniversitesi

16:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Mersin Üniversitesi

20:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış

Çevirimiçi Platform – Zoom

16 MAY PER
5

11:00

Seminer Monument Valley ve Florence Oyunları Tasarımı

Çevirimiçi Platform – Zoom

18:00

Seminer Farklı Yerlerde Alanını Korumak

Akbank Sanat

18:30

Seminer Teknoloji Felsefesi Sorunları: İnsan ve Makine Etkileşimi

Akbank Sanat

19:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Sabancı Üniversitesi

20:00

Seminer Sanat, Çocuklar ve Yaratıcılık Üzerine Farklı bir Bakış

Çevirimiçi Platform – Zoom

17 MAY CUM
2

11:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Işık Üniversitesi

18:00

Atölye Değişim İçin Oyunlar ve XR Teknolojileri

Akbank Sanat

18 MAY CMT
5

11:30

Çocuk Ne Olacağım Ben

Akbank Sanat

12:00

Çocuk Renkler ve Hayaller Atölyesi: Çanta Boyama (6 - 10 yaş)

Akbank Sanat

13:30

Çocuk Renkler ve Hayaller Atölyesi: Kupa Boyama (6 - 10 yaş)

Akbank Sanat

15:00

Atölye Oyun Tasarımına Kutu Oyunları Üzerinden Uygulamalı Bir Bakış

Akbank Sanat

15:00

Atölye Meyerhold Ve Biomekanik

Akbank Sanat

19 MAY PAZ
-
20 MAY PZT
3

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Medipol Üniversitesi

18:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Galatasaray Üniversitesi

19:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

İnönü Üniversitesi

21 MAY SAL
3

13:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Yeditepe Üniversitesi

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Beykent Üniversitesi

19:00

Film Toldi

Akbank Sanat

22 MAY ÇAR
2

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

İstanbul Üniversitesi

16:30

Atölye Nesneler, İhtiyaçlar ve Hileler (Yetişkin Atölyesi)

Akbank Sanat

23 MAY PER
3

14:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Marmara Üniversitesi

17:00

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Koç Üniversitesi

19:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

İnönü Üniversitesi

24 MAY CUM
1

14:30

Film 20. Akbank Kısa Film Festivali’nin Ödüllü Filmleri Üniversitelerde

Kadir Has Üniversitesi

25 MAY CMT
4

12:00

Çocuk Gördüğüm İstanbul Atölyesi (7 - 12 yaş)

Akbank Sanat

14:00

Çocuk Mahallem İstanbul Atölyesi (8 - 13 yaş)

Akbank Sanat

15:00

Atölye Anlatıda Fiziksel Olan

Akbank Sanat

16:00

Çocuk Desenler ve Tekrarlar Atölyesi: Mozaik (9 - 14 yaş)

Akbank Sanat

26 MAY PAZ
-

Etkinliği takviminize ekleyin

E-Bülten'e üye olun